География · ҰБТ-2026 · 5-тақырып / 21
Атмосфера
ҰБТ-2026 осы тақырыпта нені тексереді
Ресми спецификация мен оқу бағдарламасы бойынша тақырып 5 тармаққа бөлінеді. Әр тармақтың жанында — ҰТО тізіміндегі оқулық пен параграф.
Атмосфераның құрамы, құрылымы және қабаттары
- География, 7-сынып (А. Егорина, С. Нүркенова, Е. Шимина)3-бөлім. Физикалық география. Атмосфера — §16. Атмосфера және оның құрамдас бөліктері; §17. Атмосфераның құрылымы мен қабаттарының ерекшеліктері
- География, 1-бөлім, 7-сынып (Р. Қаратабанов, Ж. Байметова)3-тарау. Физикалық география. 3.2 Атмосфера — §17. Атмосфера неден тұрады?
Ауа райы, метеорологиялық элементтер, синоптикалық карта, қолайсыз құбылыстар
- География, 7-сынып (А. Егорина, С. Нүркенова, Е. Шимина)3-бөлім. Физикалық география. Атмосфера — §18. Ауа райы және оны алдын ала болжау; §19. Атмосфералық құбылыстар. Қолайсыз атмосфералық құбылыстар; §20. Ауа райының метеорологиялық элементтері; §21. Климаттың негізгі метеорологиялық элементтерінің таралу заңдылығы; §22. Синоптикалық картамен жұмыс істеу қағидасы
- География, 1-бөлім, 7-сынып (Р. Қаратабанов, Ж. Байметова)3-тарау. Физикалық география. 3.2 Атмосфера — §18–19. Ауа райы қалай және не себепті өзгереді?; §20–21. Ауа райы қалай құрылады?; §22–23. Қолайсыз атмосфера құбылыстарынан қалай сақтануға болады?
Климат түзуші факторлар, атмосфераның ғаламдық циркуляциясы, климаттық белдеулер, материктер климаты
- География, 8-сынып (С. Әбілмәжінова, К. Каймулдинова)III бөлім. Физикалық география. Атмосфера — §14. Климат түзуші факторлар; §15. Атмосфераның ғаламдық циркуляциясы; §16. Климаттық белдеулер; §17. Материктердің климаттық ерекшеліктері
- География, 1-бөлім, 8-сынып (Р. Қаратабанов, Г. Қуанышева, Ж. Байметова, К. Джаналеева)3-бөлім. Физикалық география. 3.2 Атмосфера — §17. Климат түзуші түрткіжайттар; §18. Атмосфераның ғаламдық айналымы; §19. Климаттық белдеулер; §20. Материктер климатының ерекшеліктері
Климаттың адамзат тіршілігіне әсері және адамның атмосфераға әсері
- География, 8-сынып (С. Әбілмәжінова, К. Каймулдинова)III бөлім. Физикалық география. Атмосфера — §18. Климаттың адамзат тіршілігі мен шаруашылығына тигізетін әсері
- География, 1-бөлім, 8-сынып (Р. Қаратабанов, Г. Қуанышева, Ж. Байметова, К. Джаналеева)3-бөлім. Физикалық география. 3.2 Атмосфера — §21. Климат және адам
Қазақстанның климаты: факторлар, температура мен ылғалдану, желдер, қауіпті құбылыстар, климаттық ресурстар
- Қазақстан географиясы, 1-бөлім, 9-сынып (Ш. Толыбекова, Г. Головина, С. Козина, Е. Ахметов)III бөлім. Физикалық география. Атмосфера — §16. Қазақстанның климаты. Негізгі климат қалыптастырушы факторлар. Күн радиациясы және оның түрлері; §17. Қазақстан аумағында ауа температураларының таралуы; §18. Қазақстан аумағындағы атмосфера циркуляциясы; §19. Атмосфераның жергілікті циркуляциясы. Қазақстан желдері; §20. Атмосфералық жауын-шашынның таралуы. Ылғалдану коэффициенті; §21. Қазақстандағы қолайсыз және қауіпті атмосфералық құбылыстар; §22. Климаттық ресурстар
- Қазақстан географиясы, 1-бөлім, 9-сынып (В. Усиков, А. Егорина, А. Усикова, Г. Зәбенова)Физикалық география. Атмосфера — §17. Қазақстан климатының ерекшеліктерін анықтайтын факторлар; §18. Атмосфералық фронттар. Циклондар мен антициклондар; §19. Қазақстанның климаттық жағдайлары: температуралық режим; §20. Қазақстанның климаттық жағдайлары: ылғалдану режимі; §21. Қазақстан климатының уақыт бойынша өзгеруі; §22. Қазақстанның климаттық ресурстары; §23. Қолайсыз климаттық құбылыстар. Қазақ терминологиясындағы климат туралы; §24. Қазақстанның климаты: зерттеулер, географиялық карталар және мәліметтер базасы
- Қазақстан географиясы, 1-бөлім, 9-сынып (Р. Қаратабанов, А. Саипов, Б. Балғабаева, Қ. Сапаров)3-бөлім. Физикалық география. 3.2 Атмосфера — §17–18. Қазақстандағы климат түзуші түрткіжайттар; §19–20. Қазақстанның климат жағдайлары және климаттық ресурстары; §21. Қазақстандағы қолайсыз және қауіпті атмосфералық құбылыстар; §22. Атмосфералық және климаттық құбылыстар атауы
Оқу бағдарламасының мақсаттары (18)
- атмосфераның құрамын сипаттайды
- атмосфераның құрылысы мен қабаттарының ерекшеліктерін графикалық түрде бейнелеп, түсіндіреді
- "ауа райы" ұғымын түсіндіреді
- метеорологиялық элементтер мен құбылыстарды сипаттап, зерттеу маңыздылығын анықтайды
- метеорологиялық элементтердің көрсеткіштерін өлшеп, метеорологиялық құрал-жабдықтарды қолданумен тіркейді
- жергілікті жер мүмкіндігі бойынша температура, қысым, жел, бұлттылық, жауын-шашын, ылғалдылық метеорологиялық элементтерінің көрсеткіштері бойынша синопти калық графикалық материалдарды жасайды
- жергілікті компо нентті қосымша қамту негізінде қолайсыз атмосфе ралық құбылыс тарды талдай отырып, сақтану шараларын ұсынады
- климат қалыптастырушы факторларды талдайды
- атмосфераның ғаламдық циркуля циясын талдап, түсіндіреді
- климаттық белдеулерді талдайды
- әр материкте орналасқан ұқсас климаттық белдеу лерді салыстырады
- жергілікті компо нентті қосымша қамту негізінде климаттың адамзат тіршілігі мен шаруашылығына тигізетін әсеріне баға береді
- адамзат әрекетінің атмосфера мен климатқа тигізетін кері әсерін топтастырады, шешу жолдарын ұсынады (қазақстандық компонент негізінде)
- Қазақстан климатын қалыптастыру шы факторларды талдайды
- Қазақстанның климаттық жағдайын талдайды
- Қазақстанның климаттық ресурстарын бағалайды
- Қазақстанда атмосфералық қолайсыз және қауіпті құбылыстардың қалыптасуын, таралу аумақтарын картада көрсетіп, сақтану шараларын ұсынады
- жергілікті компонентті қосымша қамту негізінде қазақ халқының атмосфералық және климаттық құбылыстарды номинациялау ерекшеліктерін анықтайды
Бұл тақырыпты қаншалықты білетініңді тексер
ҰБТ-2026 форматындағы тегін толық сынақ: 120 тапсырма, 240 минут, 140 балл. Балыңды бірден көресің, ал әлсіз тақырыптарыңды Boytumar қосымшасы көрсетеді.
Осы бөлімдегі басқа тақырыптар
Дереккөз: «География» пәні бойынша ҰБТ тест спецификациясы (2026 жылдан бастап) — каз (ҰТО, testcenter.kz).